دانشگاه شهید باهنر کرمان

 آمار

تعداد نشریات27
تعداد شماره‌ها487
تعداد مقالات5,127
تعداد مشاهده مقاله6,641,175
تعداد دریافت فایل اصل مقاله4,426,798
وحدانی فر, امید, یوسفیان, رضا. (1402). بررسی لایۀ نحوی نامۀ 45 منشآت قائم‌مقام فراهانی بر اساس نظریّۀ سبک‌شناسی لایه‌ای. , 26(53), 281-313. doi: 10.22103/jll.2023.21861.3077
امید وحدانی فر; رضا یوسفیان. "بررسی لایۀ نحوی نامۀ 45 منشآت قائم‌مقام فراهانی بر اساس نظریّۀ سبک‌شناسی لایه‌ای". , 26, 53, 1402, 281-313. doi: 10.22103/jll.2023.21861.3077
وحدانی فر, امید, یوسفیان, رضا. (1402). 'بررسی لایۀ نحوی نامۀ 45 منشآت قائم‌مقام فراهانی بر اساس نظریّۀ سبک‌شناسی لایه‌ای', , 26(53), pp. 281-313. doi: 10.22103/jll.2023.21861.3077
وحدانی فر, امید, یوسفیان, رضا. بررسی لایۀ نحوی نامۀ 45 منشآت قائم‌مقام فراهانی بر اساس نظریّۀ سبک‌شناسی لایه‌ای. , 1402; 26(53): 281-313. doi: 10.22103/jll.2023.21861.3077

بررسی لایۀ نحوی نامۀ 45 منشآت قائم‌مقام فراهانی بر اساس نظریّۀ سبک‌شناسی لایه‌ای

نثرپژوهی ادب فارسی
دوره 26، شماره 53، تیر 1402، صفحه 281-313    اصل مقاله (1.08 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22103/jll.2023.21861.3077
نویسندگان
امید وحدانی فر* 1؛ رضا یوسفیان2
1دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بجنورد
2دانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بجنورد
چکیده
ساختار جملات و چیدمان واژگان در کنار یک‌دیگر، نمایندۀ سبک نحوی یک مؤلّفه است که در تبیین و آشکارسازی سبک فردی نویسندگان تأثیر به‌سزایی دارد. شناخت سبک فردی هر نویسنده‌ای می‌تواند در فهم درون‌مایۀ متن و درک شخصیّت نویسنده و ویژگی‌های فردی او کمک شایانی به مخاطب داشته ‌باشد. قائم مقام فراهانی، یکی از بزرگ­ترین نویسنده­های عصر قاجار است که سبک فردی او در نگارش، وی را از نویسندگان عصر خود ممتاز می‌سازد. نویسندگان این پژوهش، با توجّه به الگو و نظریۀ سبک‌شناسی لایه‌ای و روشی مبتنی بر تحلیل گفتار، به بررسی لایۀ نحوی نامۀ «چهل و پنجم» منشآت قائم‌مقام فراهانی پرداخته­اند و سعی ورزیده‌اند که ارتباط معنا و لایۀ نحوی را در این متن مشخّص کنند و برای مخاطب آشکار سازند که مؤلّفه­های نحوی این نامه چه مواردی هستند و ساخت نحوی این متن، چه کمکی به درون­مایۀ آن داشته است. یافته‌های این پژوهش نشان‌داد قائم‌مقام با مواردی که در نامۀ خود بیان کرده، ارتباط نزدیکی داشته‌است و از منظر قدرت و اطمینان به اتّفاقات می‌نگرد و تنها جایی که از مسند قدرت پایین می‌آید، درمقابل ولیعهد و پادشاه می‌باشد و بسامد بالای استفاده از افعال مضارع و ماضی ساده و این مطلب که کنشگر‌ها نقش غیرقابل انکاری در این نامه دارند، مهر تأییدی بر یافته‌های این پژوهش می‌باشد. این پژوهش به مخاطبان کتاب منشآت کمک می‌کند تا به ارتباط بین چهارچوب‌های نحوی و معنایی آن پی­ببرند و می‌توان آن را پایه­ای دانست برای پی‌بردن به ایدئولوژی شخصی و گفتمان عصر قائم‌مقام فراهانی.
­­
کلیدواژه‌ها
سبک‌شناسی؛ سبک‌شناسی لایه‌ای؛ قائم‌مقام؛ منشآت؛ نحو
مراجع
الف)منابع فارسی

  1. قرآن کریم.
  2. آرین‌پور، یحیی. (1372). از صبا تا نیما. تهران: زوّار.
  3. احمدی گیوی، حسن؛ حسن انوری. (1381). دستور زبان فارسی 1. تهران: فاطمی.
  4. اسدی، سمیه؛ ناصر علیزاده. (1396). «ساختار نحوی معارف بهاءولد بر اساس الگوی سبک‌شناسی لایه‌ای». متن‌شناسی ادب فارسی، دوره جدید، شماره4، پیاپی36، صص1-21.
  5. بهار، محمد تقی. (1381). سبک­شناسی یا تاریخ تطور نثر فارسی. تهران: زوار.
  6. خطیبی، حسین. (1386). فنّ نثر در ادب پارسی. تهران: زوّار.
  7. درپر، مریم. (1392). سبک‌شناسی انتقادی - سبک‌شناسی نامه‌های غزالی با رویکرد تحلیل گفتمان انتقادی. تهران: علم.
  8. دشت‌بش، مرضیه؛ علی آهن‌چی. (1396). «بررسی لایه‌های نحوی و صدای شعر سهراب سپهری»، مطالعات زبانی و بلاغی، سال8، شماره16، صص111 – 134.
  9. رحیمیان، هرمز. (1387). ادوار نثر فارسی. تهران: سمت.
  10. رستگار فسایی، منصور. (1397). انواع نثر فارسی. تهران: سمت.
  11. زرقانی، سیدمهدی. (1388). تاریخ ادبی ایران و قلمرو زبان فارسی. تهران: سخن.
  12. زرینی، علی؛ حمید طاهری. (1401).«سبک‌شناسی لایۀ نحوی در داستان سمک عیار»، متن پژوهی ادبی. دوره26، شماره96، صص 289-313.
  13. زرینی، علی؛ حمید طاهری. (1400). «سبک‌شناسی لایه نحوی در داستان قِران حبشی»، کهن‌نامه ادب پارسی، سال12، شماره1، صص 161- 194.
  14. سارلی، ناصرقلی. (1387). زبان فارسی معیار. تهران: هرمس.
  15. شمیسا، سیروس. (1393). سبک‌شناسی نثر. تهران: میترا.
  16. علامی، ذوالفقار؛ رقیه موسوی. (1398). «بررسی نامه‌های رشید وطواط (لایه‌های آوایی، واژگانی، نحوی، بلاغی)»، مطالعات زبانی و بلاغی، سال10، شماره20، صص365- 388.
  17. فتوحی، محمود.(1392). سبک‌شناسی نظریه‌ها. رویکردها و روش‌ها. تهران: سخن.
  18. فراهانی، میرزا ابوالقاسم. (1373). منشآت قائم‌مقام فراهانی. به کوشش سید بدرالدین یغمایی. تهران: شرق.
  19. قوام، ابوالقاسم؛ مریم درپر. (1390). «سبک‌شناسی لایه‌ای: توصیف و تبیین بافتمند سبک نامه شماره یک غزالی در دولایه کاردبرد شناسی و نحو»، سبک‌شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)، پیاپی12، صص193-213.
  20. مولوی، جلال‌الدّین محمّدبن محمّد. (1400). شرح جامع مثنوی معنوی. شرح کریم زمانی، دفتر اوّل، تهران: اطلاعات.
  21. وحدانی‌فر، امید (1398). «سبک‌شناسی لایه نحوی مجلس پنجم از مجالس پنج‌گانه سعدی»، نثر ژوهی ادب فارسی، سال22، شماره 46، صص155-178.
  22. همایی، جلال‌الدین. (1370). فنون بلاغت و صناعات ادبی. تهران: امیرکبیر.
 

ب) منابع انگلیسی

1.Leech، G. N. and short، M. (1981). Style in fiction. London: longman.

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 332
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 301


سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب